با انیمه های تاثیرگذار دهه های ۹۰ و ۲۰۰۰ میلادی آشنا شوید

اگر به دو دهه اخیر برگردیم و در جستجوی انیمه‌ها باشیم، احتمالا به منابع کمی برسیم. جای تعجبی هم ندارد. اوایل دهه ۹۰ میلادی، کمتر کسی با واژه انیمه و دنیای آن آشنا بود. تنها تعداد اندکی بودند که وقت خود را صرف جستجوی نوارهای ویدئویی در فروشگاه‌ها می‌کردند و با دست به دست کردن آن، ناخودآگاه در راه گسترش آن قدم می‌گذاشتند. با این وجود برخی از این نوارهای ویدئویی شامل انیمه های تاثیرگذاری بودند که روح آن عصر را شکل دادند. در نتیجه ساخت چنین آثار درخشانی بود که انیمه‌ها در غرب نیز به شهرت رسیدند و شناخته شدند.

یک دهه پس از آن نیز این گستردگی ادامه یافت. به طوری که بسیاری از مخاطبان غربی دهه ۲۰۰۰ را درخشان‌ترین دوره در تاریخ انیمه می‌دانند. با ظهور و گسترش شبکه‌هایی مانند Toonami و Adult Swim و همچنین فراگیر شدن اینترنت، جامعه هواداران انیمه نیز گسترش یافت. در حقیقت محبوبیت این رسانه به حدی رسید که که بسیاری از مجموعه‌ها تقریبا بلافاصله پس از پخش در ژاپن، راهی بازارهای غربی می‌شدند. به همین بهانه در این مطلب سراغ تاریخ دو دهه ۹۰ و ۲۰۰۰ میلادی این رسانه رفته‌ایم تا با معرفی انیمه های تاثیرگذار آن، سیر رشد این رسانه را درک کنیم.

۱. دراگون بال زد (Dragon Ball Z)

اثری که با نمایش آن، دنیای انیمه جهانی شد

امکان ندارد صحبت از انیمه های تاثیرگذار دهه ۹۰ به میان بیاید و سراغ دراگون بال زد نرویم. . این مجموعه که دنباله‌ Dragon Ball محسوب می‌شود، از عناصر فانتزی اثر اصلی فاصله گرفت و تمرکز خود را بر مؤلفه‌های علمی‌- تخیلی گذاشت. به همین دلیل نیز در آن بیشتر با بیگانگان جدید سروکار داریم. علاوه‌براین استفاده از امکان سفر در زمان و اندرویدهایی که از آینده‌ای جایگزین آمده بودند، در این مجموعه جان گرفت.

دراگون بال زد در میانه دهه ۹۰ به صورت سراسری روی آنتن شبکه‌های آمریکا رفت، اما تا اواخر همان دهه بود که جایگاه واقعی خود را یافت. این موضوع در حدی بود که حماسه سایان‌ها و فریزا تقریبا بخش عمده‌ای از دهه ۱۹۹۰ را به خود اختصاص داد. جالب اینجاست که این انیمه حتی بازپخشش هم مورد استقبال طرفداران زیادی قرار گرفت و به همین دلیل نیز شبکه Toonami ادامه این نسخه را به صورت دوبله انگلیسی سفارش داد. به همین ترتیب دراگون بال زد با حضور خود در شبکه‌های تلویزیونی آمریکا، راه را برای ورود سایر مجموعه‌ انیمه‌ها به این سرزمین را هموار کرد.

۲. سیلور مون (Sailor Moon)

فرشته‌ نجات و عامل موفقیت انفجاری ژانر شوجو

کمتر انیمه‌ای را در ژانر شوجو می‌توان پیدا کرد که به اندازه مجموعه سیلور مون مشهور باشد. این مجموعه که بهترین اثر در سبک دختران جادویی بود، در دهه‌ی ۱۹۹۰ به‌صورت پخش سراسری راهی تلویزیون شد و اغلب پیش از برنامه‌های FOX Kids روی آنتن می‌رفت. با این حال شهرت آن چندان دوام نیاورد؛ چرا که نتوانست مانند مجموعه‌های دیگر به شبکه Toonami راه یابد و جایگاه خود را برای یک دهه دیگر تثبیت کند.

شاید اکنون با تماشای انیمه سیلور مون، نتوانید ارتباط چندانی با آن برقرار کنید، اما این انیمه در دوره و زمان خودش اثر متمایزی به نظر می‌رسید. برخلاف سایر مجموعه‌، گروه اصلی این انیمه متشکل از شخصیت‌های زن بودند و تنها مرد داستان نیز به جای آنکه نقش کارآمدی داشته باشد، حضوری حاشیه‌ای داشت. در این میان اوسگی به عنوان قهرمان اصلی چندان قوی به نظر نمی‌رسید؛ چرا که مدام گریه می‌کرد و احساساتی بود. هرچند Sailor Moon نخستین انیمه‌ در ژانر دختران جادویی نبود، اما بی‌تردید نقشی تعیین‌کننده در فراگیر شدن و محبوبیت این ژانر ایفا کرد.

۳. وان پیس (One Piece)

تاثیرگذارترین انیمه در تمام دوران

شاید اگر شما هم بخواهید از تنها یک انیمه تاثیرگذار یاد کنید، این نام وان پیس است که در ذهنتان می‌درخشد. جای تعجبی هم ندارد. حماسه دزدان دریایی ائیچیرو اودا بی‌تردید یکی از بزرگترین انیمه‌های تمام دوران و از محبوب‌ترین آن‌هاست. در این میان مخاطبان نزدیک به دو دهه است که با مانکی دی. لوفی همراه شده‌اند تا طی سفرهای هیجان‌انگیز و ماجراجویانه، بزرگترین گنج دنیای وان پیس را بیابد.

ثبات تحسین‌برانگیز اودا، خالق این اثر، در پرداخت شخصیت‌ها و جهان‌سازی، سال‌هاست که شور و اشتیاق هواداران را زنده و پایدار نگه داشته است. همین امر نیز باعث شد بالاخره آوازه‌اش به گوش آمریکایی‌ها برسد. هرچند این مجموعه شهرت فراگیرش را عمدتا در دهه‌ ۲۰۱۰ به دست آورد، اما در واقعیت این اثر را باید متعلق به دهه ۹۰ دانست. اکنون که بیش از بیست سال از آغاز پخش وان پیس می‌گذر، این مجموعه همچنان با قدرت ادامه دارد و قرار است برنامه‌هایی برای بازسازی بخش نخستین داستان آن ساخته شود.

۴. نئون جنسیس اونگلیون (Neon Genesis Evangelion)

انیمه‌ای که ژانر مکا را از نو ساخت

هرچند انیمه نئون جنسیس اونگلیون نخستین اثر استودیو گاینکس در ژانر مکا نبود، اما با همین انیمه بود که به جایگاه افسانه‌ای رسید. . داستان بر گروهی از نوجوانان متمرکز است که هدایت ربات‌های عظیم‌الجثه را بر عهده دارند و با موجوداتی قدرتمند به نام فرشتگان می‌جنگند. البته فریب نامشان را نخورید. این موجودات پیشتر جهان را در آستانه نابودی قرار داده بودند و اصلا چهره مثبت داستان نیستند. آنچه این انیمه را از سایر آثار در ژانر مکا متمایز می‌کند، کاوش عمیقش در سلامت روان، الهیات و فلسفه است و به همین دلیل نیز به عنوان یکی از بزرگترین آثار تاریخ انیمه شناخته می‌شود.

امروزه انیمه های تاثیرگذار زیادی در ژانر مکا تولید شده است که همه آن‌ها به نوعی از اونگلیون الهام گرفته‌اند. البته اشتباه نکنید. دامنه تاثیر این انیمه حتی فراتر از ژانر مکا رفت و ردش در مجموعه‌های مشهور دیگری مانند دیجیمون (Digimon) نیز به جا ماند. علاوه‌براین شخصیت‌هایی مانند ری آیانامی در NGE، به الگوی نوینی برای شخصیت‌های زن تبدیل شدند که تاثیرش تا امروز در آثار گوناگون دیده می‌شود.

۵. پوکمون (Pokémon)

اثری فراتر از کنسول‌های بازی

انیمه پوکمون از معدود مجموعه‌هایی است که علاوه‌بر بازتعریف دهه خود، در مقیاس جهانی به شهرت رسید. این انیمه یک سال پس از نمایش در ژاپن، سر از شبکه‌های تلویزیونی آمریکا درآورد و خیلی سریع به موفقیت بزرگی دست یافت. جای تعجبی هم ندارد؛ چرا که پیش از آن، پوکمون در قالب بازی ویدئویی به پدیده همه‌گیری تبدیل شده بود. به همین دلیل نیز طرفداران زیادی برای تماشای اقتباس انیمه‌ای آن سرودست می‌شکستند.

هرچند بیشتر افراد همچنان پوکمون را به همان بازی‌های ویدئویی‌اش می‌شناسند، اما باز هم نمی‌توان از دهه ۹۰ صحبت کرد و از اقتباس انیمه‌ای آن یاد نکرد. سفر اش (Ash) برای گرفتن هیولای بامزه‌، زمینه‌ساز شکل‌گیری موج جدیدی از داستان‌های انیمه‌ای شد که شکار هیولاها در آن حرف اول را می‌زد. اگرچه دیجیمون و پوکمون از رقیب‌های دیرینه‌ برای کسب عنوان بزرگترین مجموعه هستند، اما باز هم این دوام پوکمون است که نمی‌توان به راحتی آن را نادیده گرفت.

۶. ناروتو (Naruto)

داستانی از رقابت دو دوست قدیمی

در سال ۲۰۰۲، زمانی که اثر ماساشی کیشیموتو با عنوان ناروتو اقتباس انیمه‌ای پیدا کرد، حتی در خوابش هم نمی‌دید این اثر در طی تنها سه سال، تمام جهان را تسخیر کند. راز موفقیت او نیز در خلق شخصیت نوجوانی به نام ناروتو اوزوماکی بود که تلاش می‌کرد به یک هوکاگه تبدیل شود و مورد تایید مردم روستایش قرار بگیرد. هرچند در ابتدا اینطور به نظر می‌رسید که شخصیت اصلی داستان تنها یک بازنده است، اما درنهایت ورق برمی‌گردد و او به یک قهرمان تمام‌عیار تبدیل می‌شود.

پس از نمایش انیمه ناروتو، بیشتر سازندگان نظرشان به سمت شونن‌های نبردی جلب شد. به همین ترتیب دهه ۲۰۰۰ تحت تاثیر این اثر در مسیر جدیدی از آثار انیمه‌ای قرار گرفت. علاوه‌براین ناروتو سنت شکنی کرد و با پایان یافتن مانگای اصلی، همچنان به مسیر خود ادامه داد.در حقیقت محبوبیت این انیمه در حدی بود که دو سال محتوای فیلر برای آن تولید شد تا پس از آن سری بازطراحی شده ناروتو شیپودن (Naruto Shippuden) منتشر شود. همین گام محکم باعث شد آوازه ناروتو تا دهه ۲۰۱۰ نیز ادامه یابد و درنهایت موفقیت سری‌های بعدی مانند بوروتو را نیز تضمین کند.

۷. کیمیاگر تمام فلزی (Fullmetal Alchemist)

اثری که راه را برای درخشش نسخه بعدی خود هموار کرد

زمانی که صحبت از انیمه کیمیاگر تمام فلزی به میان می‌آید، اکثر طرفداران یاد نسخه ۲۰۰۹ آن با عنوان کیمیاگر تمام فلزی: برادری (Fullmetal Alchemist: Brotherhood) می‌افتند. درحقیقت برخی حتی ممکن است از وجود یک نسخه قدیمی‌تر از این انیمه اطلاعی نداشته باشند. جای تعجبی هم ندارد. نسخه اولیه کیمیاگر تمام فلزی در سال ۲۰۰۳ منتشر شد و اکنون نمی‌توان آن را در هیچ پلتفرمی جستجو کرد.

نسخه قدیمی کیمیاگر تمام فلزی در دهه ۲۰۰۰، توجه بینندگان زیادی را در ژاپن و کشورهای آمریکایی به خود جلب کرد. هرچند داستان آن کاملا مطابق با مانگا نبود، اما قسمت‌هایی از آن صرف توسعه شخصیت‌ها می‌شد و به همین ترتیب مرگ آن‌ها نیز تاثیرگذارتر جلوه می‌کرد. همین موفقیت کافی بود تا در اواخر دهه، یک فیلم و مجموعه دیگری توسط استودیو Bones و براساس آن ساخته شود و یاد و خاطر ماجراهای برادران الریک برای نجات مادرشان را زنده کند.

۸. بلیچ (Bleach)

هنر طراحی در خدمت نبردهای انیمه‌ای

ایچیگو کوروساکی، دانش‌آموز دبیرستانی، در تمام عمرش ارواح را می‌دید تا اینکه طی یک برخورد تصادفی سرنوشت‌ساز، او به یک شکارچی روح تبدیل می‌شود. درنتیجه چنین تغییری او ناگزیر به دنبال ارواح سرگردان می‌گردد تا آن‌ها را به دنیای پس از مرگ هدایت کند. این خط اصلی داستان انیمه بلیچ است؛ مجموعه‌ای تاثیرگذار و طولانی که در دهه ۲۰۰۰ به عنوان یکی از بزرگترین انیمه‌های تاریخ شناخته شد.

بدون شک این مجموعه موفقیت خود را مدیون خالقش، یعنی تایت کوبو است که با طراحی شخصیت‌های خود توانست حتی رد خود را در انیمه های تاثیرگذار دیگری مانند جوجوتسو کایسن به جا بگذارد. بلیچ همچنین با ۳۵۰ قسمت در زمره یکی از طولانی‌ترین انیمه‌های تاریخ قرار دارد. این مجموعه همچنین در حالی به پایان رسید که تنها اندکی تا اقتباس آخرین آرک داستانی فاصله داشت. با این حال محبوبیت عمیق و پایدار آن باعث شد در سال ۲۰۲۲ با عنوان Bleach: The Thousand-Year Blood War بازگردد و علاوه‌بر معرفی فرنچایز اصلی خود به نسل جدید، داستان را نیز به سرانجام جذابی برساند.

۹. کد گیاس (Code Geass)

بزرگترین انیمه مکا در دهه اخیر

چه طرفداران ژانر مکا بپذیرند و چه نه، انیمه کد گیاس (Code Geass) شناخته‌شده‌ترین انیمه‌ در این سبک پس از Gundam به‌شمار می‌رود. داستان این انیمه حول جوانی به نام لولوش لمپروژ که در پی گرفتن انتقام از قاتلان مادرش است. او در این مسیر به قدرتی دست می‌یابد که با استفاده از آن می‌تواند هر فردی را وادار به اطاعت از دستوراتش کند. از همین نقطه، داستان اغراق‌آمیز اما پر از هیجان کد گیاس شکل می‌گیرد و پیش می‌رود.

انیمه کد گیاس از آن دست مجموعه‌هایی است که مخاطب نمی‌تواند مسیر بعدی آن را حدس بزند. در یک لحظه عناصر کمدی افسار داستان و روایت را دست می‌گیرند و در لحظه دیگر، خیانت‌های تکان‌دهنده پشت یکدیگر رقم می‌خورند و بیننده را شوکه می‌کنند. در این میان لولوش نیز یکی از غیرمتعارف‌ترین شخصیت‌های اصلی دهه ۲۰۰۰ به حساب می‌آید. او با حضور خود به عنوان ضد قهرمان، نشان داد که شخصیت‌های اصلی لزوما نباید از الگوهای رایج تبعیت کنند. هرچند این مجموعه کاملا روشن و قطعی پایان یافت، اما محبوبیت آن باعث شد سازندگان راهی را برای گسترش فرنچایز آن پیدا کنند.

۱۰. دفترچه مرگ (Death Note)

اثری که مفهوم نبرد در انیمه را زیر و رو کرد

در دورانی که شونن‌های نبردی بر صحنه مسلط بودند، Death Note بدون تکیه بر مبارزات پرزرق‌وبرق، با بهره‌گیری از عناصر معمایی و دلهره‌آور توانست مخاطبان را مجذوب خود کند. همین عامل نیز باعث شد به سرعت در سال ۲۰۰۷ به یکی از محبوب‌ترین برنامه‌های شبکه Adult Swim تبدیل شود. دفترچه مرگ از بسیاری جهات تصور طرفداران ژانر شونن را درهم شکست و نشان داد نمی‌توان برای دنیای انیمه مرز خاصی تعیین کرد.

این مجموعه همچنین قهرمانی را به تصویر کشید که در واقع یک ضدقهرمان تمام‌عیار است و هیچ ویژگی مثبتی ندارد. هرچند از همان ابتدا ذات بد لایت یاگامی مشخص می‌شود، اما روایت چنان پیش می‌رود که بیننده مشتاقانه سرنوشت او را دنبال می‌کند. متاسفانه دفترچه مرگ هرگز مورد توجه سازندگانش قرار نگرفت تا با دنباله‌هایی همراه باشد، با این حال همچنان بخش زیادی از مکالمات طرفداران انیمه حول این مجموعه است که خود نشان از ماندگاری آن دارد.

نظر شما درباره این انیمه‌ها چیست؟ چه انیمه های تاثیرگذار دیگری می‌شناسید که در دو دهه ۹۰ و ۲۰۰۰ میلادی غوغا به پا کردند و همچنان نیز بر سر زبان‌ها هستند؟ منتظر نظرات ارزشمند شما هستیم.

منبع: CBR

رازهای یوتوب فارسی؛ میزگیم با سک‌شات – قسمت اول